کمک ماهواره‌ به کاهش هدررفت آب/آماده‌باش برای بارش‌های غیرمتعارف

به گزارش انرژی نویس؛ هاشم امینی- مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب کشور- در حاشیه مراسم طرح آبرسانی به روستاها در جمع خبرنگاران با اشاره به تداوم اجرای پروژه‌های وزارت نیرو با وجود شرایط جنگی و محدودیت منابع مالی، اظهار کرد: اتفاق بسیار خوبی در کشور در حال رخ دادن است. با وجود شرایط جنگی و محدودیت منابع مالی اراده دولت بر این است که پروژه‌های اجرایی در مجموعه وزارت نیرو متوقف نشود همان‌طور که مردم پای کار ایران هستند دولت نیز پای کار مردم است.

وی افزود: قول و قراری با مردم عزیز و شریف کشور داشتیم که هر هفته به ۵۰ روستا آبرسانی و این روستاها را از آب شرب با کیفیت و کمیت مناسب برخوردار کنیم. در برنامه هفتم توسعه مقرر شده بود به ۱۰ هزار روستا آبرسانی شود و برای هر سال هدف‌گذاری مشخصی صورت گرفته بود. در سال اول برنامه، آبرسانی پایدار به ۲۵۰۰ روستا پیش‌بینی شده بود که این رقم به ۲۴۳۷ روستا رسید. در سال دوم نیز در حالی که آبرسانی به ۲۰۰۰ روستا هدف‌گذاری شده بود، این اقدام در ۲۳۵۲ روستا انجام شد.

امینی ادامه داد: در سال سوم برنامه نیز آبرسانی به ۲۰۰۰ روستا هدف‌گذاری شده بود و موضوع آبرسانی مستمر به روستاها همواره مورد تأکید رئیس‌جمهور بوده است؛ مجموعه وزارت نیرو این موضوع را پیگیری می‌کند و تا تاریخ ۲۵ مهر آبرسانی پایدار به ۹۸۳ روستا در سال جاری انجام شده است. 

وی با بیان اینکه مجموع عملکرد دولت در چارچوب برنامه هفتم توسعه به ۵۷۷۲ روستا رسیده است، اظهار کرد: پنجشنبه هفته گذشته ۱۵۰ روستا با حضور معاون اجرایی رئیس‌جمهور در استان آذربایجان شرقی آبرسانی شدند و امروز نیز ۱۵۷ روستا شامل ۱۱۷ روستا در استان لرستان و ۴۰ روستا در استان زنجان به بهره‌برداری رسیدند.

امینی درباره جزئیات طرح‌های آبرسانی اجراشده از ابتدای سال جاری تا زمان اعلام این آمار گفت: در مجموع ۹۸۳ روستا در قالب ۴۰۶ پروژه از آب پایدار برخوردار شده‌اند که طی این پروژه‌ها، آب مورد نیاز ۱۶۷ هزار و ۱۱ خانوار با جمعیت ۶۲۲ هزار و ۴۵۱ نفر تأمین شده است. این طرح‌ها شامل تأمین ۲۲۳۲ لیتر بر ثانیه آب پایدار از منابع آبی سطحی و زیرزمینی، چشمه‌ها و قنات‌ها، اجرای ۱۹۳۷ کیلومتر لوله‌گذاری در شبکه‌های توزیع و خطوط انتقال، احداث مخازنی با ظرفیت ۴۰ هزار و ۷۶۰ مترمکعب و ایجاد ۷۰ ایستگاه پمپاژ بوده است. همچنین تاکنون ۶۲۶۵ میلیارد تومان اعتبار برای اجرای این طرح‌ها هزینه شده است.   

وی با اشاره به برنامه‌های آتی آبرسانی روستایی اظهار کرد: قرار مجموعه همکاران ما در شرکت‌های آب و فاضلاب، قرارگاه امام حسن مجتبی(ع)، خیرین و پیمانکاران این است که تا پایان امسال،  ۱۰۱۷ روستای دیگر به ۹۸۳ روستای آبرسانی‌شده اضافه شود.

امینی درباره سهم بخش‌های مختلف در اجرای پروژه‌های آبرسانی گفت: از مجموع ۹۸۳ روستا، آبرسانی به ۵۰۳ روستا توسط پیمانکاران در قالب اعتبارات جاری و داخلی، ۱۰۶ روستا با مشارکت خیرین کشور و ۳۷۴ روستا با همکاری قرارگاه امام حسن مجتبی(ع) سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به پایان رسیده است.  

وی در بخش دیگری از سخنان خود در پاسخ به سوال ایسنا درباره آمادگی صنعت آب و فاضلاب برای فصل پاییز و زمستان توضیح داد: هر سال به‌صورت معمول برای فصل پاییز و زمستان آماده می‌شویم تا در صورت وقوع بارش‌های غیرمتعارف بتوانیم در برابر سیلاب، افزایش کدورت آب و آب‌گرفتگی شبکه‌های فاضلاب اقدامات لازم را انجام دهیم. امسال با توجه به اطلاع‌رسانی سازمان هواشناسی از ابتدای سال و به‌ویژه در فصل تابستان این موضوع پررنگ‌تر شد و وضعیت بارش‌ها و میزان و پراکنش آن‌ها به‌صورت مستمر در جلسات امور آب کشور رصد شد. همکاران صنعت آب و فاضلاب نیز برای افزایش کدورت آب و تأثیر آن بر تأمین آب شرب مردم آمادگی لازم را ایجاد کردند.  

امینی درباره اقدامات انجام‌شده در این زمینه اظهار کرد: تأمین منابع جایگزین و ذخیره مواد شیمیایی برای مواقع افزایش کدورت آب، از جمله اقداماتی است که انجام شده تا بتوانیم کدورت آب را در کوتاه‌ترین زمان ممکن کاهش دهیم. همچنین لایروبی شبکه‌های فاضلاب در معابر شهری با همکاری مجموعه شهرداری‌ها در دستور کار قرار گرفت. جلساتی در سازمان مدیریت بحران کشور برگزار شده و همه ارکان وزارت نیرو در بخش آب و فاضلاب آمادگی دارند تا در صورت وقوع سیل و بارش‌های غیرمتعارف تأثیر این حوادث بر خدمات آب شرب، بهداشت مردم و جمع‌آوری و انتقال فاضلاب به حداقل برسد.   

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب کشور با اشاره به ظرفیت آب‌شیرین‌کن‌های کشور تشریح کرد: در حال حاضر ظرفیت تولید آب‌شیرین‌کن‌ها در سطح کشور حدود ۶۰۰ هزار مترمکعب در شبانه‌روز است. این تأسیسات به‌ویژه در استان‌های سیستان و بلوچستان، بوشهر، هرمزگان و خوزستان و به‌صورت پراکنده در برخی استان‌های دیگر فعال هستند. با توجه به اینکه این آب‌شیرین‌کن‌ها در قالب قراردادهای ساخت، بهره‌برداری و واگذاری (BOO) و با سرمایه‌گذاری بخش خصوصی اجرا شده‌اند تلاش کرده‌ایم خرید تضمینی آب تولیدی آن‌ها را از محل منابع عمومی کشور تأمین کنیم تا در تأمین آب شرب و بهداشت مردم مناطق ساحلی خللی ایجاد نشود.

وی افزود: حدود ۳۰ آب‌شیرین‌کن نیز در سطح کشور در حال احداث است که برنامه داریم عملیات اجرایی حدود پنج مورد از آن‌ها را تا پایان امسال به اتمام برسانیم و به مردم این شهرها تحویل دهیم.

امینی در پاسخ به پرسشی درباره هدررفت آب در شبکه‌ها تشریح کرد: موضوع هدررفت آب بارها در کشور مورد اشاره قرار گرفته و وزارت نیرو، با وجود هزینه‌های سنگین ناشی از فرسودگی شبکه‌های آب، از این موضوع غافل نشده است.  در برخی استان‌ها از روش‌های جایگزین از جمله ایجاد سامانه‌های تله‌متری، تله‌کنترل و بالانسینگ شبکه استفاده می‌شود که اثربخشی خوبی دارد و موجب کاهش نشت شبانه می‌شود. همچنین تأمین فشار بهینه و متعادل در شبکه به کاهش هدررفت کمک می‌کند. سالانه در شبکه‌های آب کشور حدود ۲۵۰۰ تا ۳۰۰۰ کیلومتر اصلاح شبکه و انشعاب انجام می‌دهیم و در کنار آن، از فناوری‌های روز دنیا نیز استفاده می‌کنیم.  

مدیرعامل شرکت آبفای کشور درباره استفاده از دستگاه‌های نشت‌یابی تصریح کرد: بسیاری از استان‌ها برای پایش شبکه‌ها و شناسایی نقاط دارای نشتی، اقدام به تهیه دستگاه‌های خاصی کرده‌اند که از جمله آن‌ها دستگاه جی‌پی‌آر (GPR) است. با استفاده از این تجهیزات نقاط دارای نشتی شناسایی و نشت‌های شبکه بررسی و برطرف می‌شوند. اخیراً با همکاری معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری و شرکت‌های دانش‌بنیان کار جدیدی را برای بومی‌سازی فناوری نشت‌یابی ماهواره‌ای آغاز کرده‌ایم. دانشمندان و جوانان کشور در این زمینه مشغول فعالیت هستند و امیدواریم بتوانیم این دانش را به کشور منتقل و بومی کنیم و از این ظرفیت برای کاهش هدررفت آب در شبکه‌ها بهره ببریم. 

امینی با اشاره به واگذاری پساب در بازار بورس گفت: پساب را در بازار آب و پساب واگذار می‌کنیم و استقبال از این ظرفیت بیش از پیش‌بینی ما بوده است. استان تهران نخستین استانی بود که در این زمینه استقبال خوبی داشت و توانستیم ظرفیت مناسبی را واگذار کنیم؛ تاکنون سه مرحله تالار واگذاری پساب در بورس برگزار شده است.  این سازوکار ظرفیت جدیدی ایجاد کرده است تا بتوانیم آب بازیافتی را برای استفاده در صنعت و بخش فضای سبز در اختیار سرمایه‌گذاران قرار دهیم.

مدیرعامل شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور تصریح کرد: تاکنون ۳۸۵ میلیون مترمکعب آب بازیافتی در اختیار صنعت قرار داده‌ایم. همچنین با توجه به ظرفیت‌های قانونی پیش‌بینی‌شده در قانون برنامه هفتم توسعه، صنایع، به‌ویژه صنایع معدنی، فولادی و پالایشگاهی، ملزم می‌شوند به‌جای استفاده از آب متعارف از آب غیرمتعارف و آب بازیافتی استفاده کنند.  این اقدام می‌تواند در سال‌های آینده تأثیر بسیار خوبی داشته باشد تا به‌جای استفاده از منابع آب سطحی و زیرزمینی که قابلیت استفاده در بخش کشاورزی و شرب را دارند، از آب بازیافتی برای گردش چرخ صنعت و حفظ و آبیاری فضای سبز شهرها استفاده شود.

وی همچنین درباره تعداد روستاهایی که هنوز آبرسانی نشده‌اند، اظهار کرد: حدود ۱۳ هزار روستای زیر ۲۰ خانوار در کشور وجود دارد که برخی از آن‌ها بسیار صعب‌العبور هستند. تأمین آب این روستاها از منابع سطحی یا زیرزمینی، هزینه‌های اقتصادی سنگینی دارد؛ به همین دلیل اولویت وزارت نیرو در مرحله نخست آبرسانی به روستاهای بالای ۲۰ خانوار است. در همین حال برخی از روستاهای زیر ۲۰ خانوار که در مسیر طرح‌های آبرسانی روستایی قرار دارند نیز از آب شرب بهره‌مند می‌شوند اما برای برخی دیگر از روستاها تأمین آب با استفاده از تانکرهای آبرسانی سیار انجام می‌شود. در برخی روستاهای پنج یا ۱۰ خانواری تانکرهای ثابت مستقر شده‌اند که به‌صورت روزانه آبگیری می‌شوند تا حداقل دسترسی به آب برای ساکنان این مناطق فراهم باشد.

امینی با بیان اینکه تاکنون حدود ۸۷ درصد جمعیت روستایی کشور تحت پوشش تأمین آب قرار گرفته‌اند، گفت: برنامه‌ریزی ما این است که تا پایان برنامه هفتم توسعه، این شاخص از ۸۷ درصد به ۹۳ درصد افزایش یابد.

مدیرعامل شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور با اشاره به وضعیت پوشش آب در مناطق شهری اظهار کرد: تقریباً تمام شهرهای کشور تحت پوشش خدمات آب شرب و بهداشت قرار دارند. شاخص کل آبرسانی شهری و روستایی کشور حدود ۹۴ درصد است در حالی که این شاخص در منطقه بر اساس ارزیابی سازمان‌های بین‌المللی ۷۴ درصد اعلام شده است. این آمار نشان می‌دهد که کشور با دقت و عملکرد مناسبی به استانداردهای جهانی نزدیک شده و در برخی شاخص‌ها حتی از تعدادی از کشورهای دیگر نیز وضعیت بالاتری دارد.  

۵۷۷۲ روستا  از آب شرب سالم بهره‌مند شدند

به گزارش ایسنا، هاشم امینی- مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب کشور در مراسم افتتاح پروژه‌های آبرسانی روستایی که در وزارت نیرو برگزار شد، با اشاره به تداوم اجرای پویش هر هفته ۵۰ روستا اظهار کرد: هدف از اجرای این پویش انعکاس فعالیت‌های صنعت آب و فاضلاب در حوزه آبرسانی به روستاهاست. همکاران ما در شرکت‌های آب و فاضلاب استانی به‌صورت شبانه‌روزی برای اجرای این پروژه‌ها تلاش می‌کنند و اصحاب رسانه نیز با انعکاس این اقدامات پل ارتباطی میان مردم و وزارت نیرو بوده‌اند.

وی با بیان اینکه اجرای این پویش با وجود شرایط دشوار و محدودیت‌های مالی ادامه دارد، افزود: پیگیری مطالبات مردم و تأکید بر فراموش نکردن روستاها به‌ویژه روستاهای دارای تنش آبی و ناپایداری در تأمین آب از اولویت‌های وزارت نیرو است تا بتوانیم آب سالم بهداشتی و پایدار را برای این مناطق تأمین کنیم و عدالت کمی و کیفی در بهره‌مندی از خدمات آب میان شهرها و روستاها در سراسر کشور برقرار شود.

مدیرعامل شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور با اشاره به عملکرد آبرسانی روستایی در برنامه هفتم توسعه گفت: بر اساس تکالیف تعیین‌شده در این برنامه، در سال نخست قرار بود به ۲۰۰۰ روستا آبرسانی شود که در نهایت ۲۴۳۷ روستا از آب شرب سالم و بهداشتی بهره‌مند شدند. در سال دوم برنامه، آبرسانی به ۲۰۰۰ روستا پیش‌بینی شده بود، اما این رقم فراتر رفت و به ۲۳۵۲ روستا رسید. همچنین در سال سوم برنامه، آبرسانی به ۲۰۰۰ روستا در دستور کار قرار گرفته بود که تاکنون ۹۸۳ روستا از این تعداد از آب سالم و بهداشتی بهره‌مند شده‌اند.

وی با بیان اینکه در مجموع آبرسانی به ۵۷۷۲ روستا در چارچوب برنامه هفتم توسعه انجام شده است ادامه داد: از میان ۹۸۳ روستایی که در سال سوم برنامه تاکنون از آب شرب بهره‌مند شده‌اند، آبرسانی به ۵۰۳ روستا توسط پیمانکاران بخش خصوصی، ۱۰۶ روستا با مشارکت خیرین و ۳۷۴ روستا توسط قرارگاه امام حسن مجتبی(ع) انجام شده است.

امینی ضمن قدردانی از مشارکت خیرین در اجرای پروژه‌های آبرسانی روستایی به‌ویژه مجمع خیرین آب کشور گفت: همکاری خیرین و مجموعه‌های اجرایی در پیشبرد پروژه‌های آبرسانی روستایی نقش مؤثری داشته است.

افتتاح پروژه‌های آبرسانی در ۱۵۰ روستای لرستان و زنجان

مدیرعامل شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور تشریح کرد: روز پنجشنبه نیز ۱۵۰ روستا در استان آذربایجان شرقی با حضور معاون اول رئیس‌جمهور و معاون اجرایی رئیس‌جمهور به بهره‌برداری رسید و امروز نیز ۱۵۰ روستای دیگر به مجموعه روستاهای برخوردار از آب شرب کشور اضافه می‌شوند. در استان لرستان پروژه‌های آبرسانی ۱۱۷ روستا به بهره‌برداری می‌رسد که با اجرای این پروژه‌ها، ۸۹۶۶ خانوار از آب شرب سالم بهداشتی و پایدار برخوردار خواهند شد. در استان زنجان نیز پروژه‌های آبرسانی ۴۰ روستا با جمعیت اعلام‌شده در آمار این پروژه‌ها شامل ۷۹۱۶ خانوار و ۲۸۴ نفر به بهره‌برداری می‌رسد.

اجرای پروژه‌های صنعت آب و فاضلاب بر اساس تقویم سال ۱۴۰۵

وی افزود: تمامی پروژه‌هایی که قرار است در این سال به بهره‌برداری برسند، در قالب یک تقویم تنظیم شده‌اند که بر اساس آن، بهره‌برداری از ۶ پروژه آب و ۲۹ پروژه فاضلاب تا پایان سال برنامه‌ریزی شده است. همچنین اجرای پویش هر هفته ۵۰ روستا با هدف افزایش تعداد روستاهای برخوردار از آب شرب ادامه خواهد داشت. روز پنجشنبه، تصفیه‌خانه فاضلاب آذرشهر به بهره‌برداری رسید و تقریباً پروژه‌های پیش‌بینی‌شده برای فصل تابستان نیز آماده شده‌اند و همچنین تصفیه‌خانه آب بشاگرد نیز به‌عنوان آخرین پروژه این بخش، آماده افتتاح است.

تخصیص تنها چهار همت از اعتبار ۳۸.۵ همتی آبرسانی روستایی

امینی درباره اعتبارات پیش‌بینی‌شده برای آبرسانی روستایی در قانون بودجه سال ۱۴۰۵ گفت: در این قانون ۳۸.۵ همت اعتبار برای آبرسانی روستایی در نظر گرفته شده است که در مجموع از ۳۸.۵ همت اعتبار پیش‌بینی‌شده تنها چهار همت تخصیص یافته است اما با وجود این محدودیت از تمامی ظرفیت‌های صنعت آب و فاضلاب برای اجرای تعهدات و تحقق برنامه‌های آبرسانی روستایی استفاده می‌کنیم.

تداوم آبرسانی روستایی با مشارکت پیمانکاران و مجموعه‌های جهادی

مدیرعامل شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور افزود: جلسات مستمری با پیمانکاران و مجموعه قرارگاه امام حسن مجتبی(ع)، از جمله معین‌های استانی، قرارگاه سازندگی بسیج و مجموعه محرومیت‌زدایی سپاه برگزار می‌شود تا روند اجرای پروژه‌ها با جدیت دنبال شود.

وی در پایان با تأکید بر ضرورت تداوم اجرای پروژه‌های عمرانی صنعت آب و فاضلاب تصریح کرد: با وجود شرایط دشوار تلاش شده است پروژه‌ها متوقف نشوند و با فعالیت شبانه‌روزی همکاران و استفاده از ظرفیت‌های مختلف برای تأمین اعتبار کارگاه‌های اجرایی فعال بمانند و خدمات‌رسانی در حوزه آب شرب و فاضلاب ادامه پیدا کند.