پیوند دانش بنیان و انرژی پاک؛ از بومی سازی اینورترهای خورشیدی تا حمایت قانون جهش تولید
همزمان با عبور ظرفیت نیروگاه های تجدیدپذیر کشور از مرز ۶۰۰۰ مگاوات، شرکت های دانش بنیان حوزه انرژی پاک به بازیگران اصلی زنجیره تأمین این صنعت تبدیل شده اند؛ روندی که با بومی سازی تجهیزات کلیدی و تخصیص منابع قانون جهش تولید، شتاب تازه ای گرفته است.
به گزارش انرژی نویس؛ پیوند میان شرکت های دانش بنیان و صنعت انرژی پاک در ماه های اخیر به یکی از محورهای اصلی سیاست گذاری فناوری کشور تبدیل شده است. با افتتاح بزرگ ترین کارخانه تولید اینورترهای خورشیدی صنعتی و شارژرهای سریع خودروهای برقی، مقامات وزارت نیرو بر ضرورت بومی سازی دانش، تقویت شرکت های دانش بنیان و ایجاد زیست بوم صنعتی در حوزه انرژی های تجدیدپذیر تأکید کرده اند.
مسئولان وزارت نیرو، ایجاد بازار فروش داخلی و حمایت از سازندگان تجهیزات داخلی مانند استراکچرها و اینورترها را مهمترین راهبرد حمایتی از شرکت های دانش بنیان می دانند. این رویکرد، علاوه بر کاهش وابستگی به واردات، زمینه اشتغال تخصصی و رشد زنجیره ارزش داخلی را نیز فراهم می کند.
در سطح کلان نیز تحولات مهمی در جریان است. حسین افشین، معاون علمی رئیس جمهور، در نشست با مدیران صندوق های سرمایه گذاری خطرپذیر شرکتی بر ضرورت بازنگری آیین نامه ها، رصد شفاف عملکردها و نقش این صندوق ها به عنوان بازوی بخش خصوصی تأکید کرد. در همین راستا، معاونت توسعه شرکت های دانش بنیان از افزایش حداقل سرمایه ثبتی صندوق های خطرپذیر شرکتی به ۲۰۰ میلیارد تومان خبر داد.
در حوزه تأمین منابع، گزارش ها نشان می دهد از حدود ۲۹.۵ همت منابع محقق شده قانون جهش تولید دانش بنیان در پنج ماهه نخست سال، حدود ۱۲.۲۵ همت به معاونت علمی و صندوق نوآوری و شکوفایی واریز شده است. پیگیری ها برای تخصیص کامل سهم بخش های مختلف این قانون، به ویژه در حوزه نیروگاه های تجدیدپذیر، ادامه دارد.
یکی دیگر از محورهای مهم، توسعه طرح های «بار اول» در حوزه توربینی است. معاون توسعه شرکت های دانش بنیان اعلام کرد از ۲۲۶ طرح اجرا شده در قالب این مدل، ۲۹ طرح به ارزش حدود ۱۳۰ میلیون دلار به حوزه توربین ها اختصاص داشته و آمادگی برای تأمین مالی تحقیق و توسعه نیروگاهی بر پایه ماده ۱۱ قانون جهش تولید وجود دارد.
در بخش فناوری های نوین نیز سازمان ساتبا کارگروه های تخصصی هوش مصنوعی را با هدف بهره گیری عملیاتی در حوزه هایی مانند بهینه سازی سرمایه گذاری، پایش و مدیریت هوشمند شبکه و ارتقای بهره وری نیروگاه های تجدیدپذیر تشکیل داده است. ستاد توسعه اقتصاد دانش بنیان مواد و ساخت پیشرفته نیز بر پیوند فناوری های نانو با مواد پیشرفته، حمایت از بازیافت بومی ضایعات الکترونیکی و توسعه تحقیق و توسعه برای رسوخ دانش در صنعت متمرکز شده است.
کارشناسان معتقدند آینده اقتصاد دانش بنیان در حوزه انرژی، به سه عامل گره خورده است: تکمیل زنجیره تأمین داخلی تجهیزات، تخصیص پایدار منابع مالی قانون جهش تولید و پیوند مؤثر میان دانشگاه، شرکت های دانش بنیان و صنعت. تحقق این سه عامل می تواند سهم فناوری داخلی در گذار انرژی کشور را به شکل محسوسی افزایش دهد.
